Startuj z nami!

www.szkolnictwo.pl

praca, nauka, rozrywka....

mapa polskich szkół
Nauka Nauka
Uczelnie Uczelnie
Mój profil / Znajomi Mój profil/Znajomi
Poczta Poczta/Dokumenty
Przewodnik Przewodnik
Nauka Konkurs
uczelnie

zamów reklamę
zobacz szczegóły
uczelnie
PrezentacjaForumPrezentacja nieoficjalnaZmiana prezentacji
Bohater fikcyjny jako osoba znacząca

Od 01.01.2015 odwiedzono tę wizytówkę 976 razy.
Chcesz zwiększyć zainteresowanie Twoją jednostką?
Zadzwoń do Nas!* - tel. 606-...-... ->>>
* szkolnictwo.pl - najpopularniejszy informator edukacyjny - 1,5 mln użytkowników miesięcznie



Platforma Edukacyjna - gotowe opracowania lekcji oraz testów.



 

 

Baśnie, bajki, opowiadania oraz środki masowego przekazu (radio, telewizja, gry komputerowe ) wzbudzają u dzieci duże zainteresowanie i wywołują wiele emocji. To również "cenne źródło informacji o świecie przyrody, najnowszych osiągnięciach w nauce, kulturze. Mogą one przekazywać najważniejsze wartości społeczne, obyczajowe, moralne, wzbogacać wyobraźnię dziecka, myślenie".

Poprzez swoje wartości wychowawcze mogą one wpływać na rozwój osobowości dziecka oraz na tworzenie się określonych postaw społecznych i modeli zachowania.

Ukazują często obraz współdziałania z innymi, uczą życzliwości, uwrażliwiają na krzywdę innych, na dyskryminacje, pokazują właściwe i niewłaściwe formy zachowania się.

Bohaterowie filmów i bajek zazwyczaj walczą ze złymi mocami (czarodziejami, władcami, duchami itp.) nękającymi innych ludzi lub zwierzęta.
Są oni silni, odważni i niezwyciężeni, życzliwi, serdeczni, samodzielni, pomagają słabszym lub ratują ich z opresji. To zazwyczaj postacie obdarzone baśniowymi cechami zwierząt. Często też zdarza się, że główny bohater to rówieśnik dziecka, z którym może się ono identyfikować.

To co dzieci oglądają w telewizji lub czego słuchają w bajkach, może zostać odzwierciedlone w ich zachowaniu (np. podczas zabawy z rówieśnikami), będącym często formą naśladownictwa i identyfikacją z bohaterem fikcyjnym.

Wg Reykowskiego, aby postać fikcyjna stała się bohaterem dziecka, muszą być spełnione warunki: "(�) po pierwsze musi on zdobyć jego uczucia, poruszyć je emocjonalnie, co oznacza, że losy bohatera muszą być plastyczne i zarazem stosunkowo bliskie doświadczeniu (�). Po drugie, bohater musi posiadać takie cechy, które są wyidealizowaną formą tego, co stanowi doświadczenie dziecka.
Bohater, którego czyny nie mają nic wspólnego z problemami , z jakimi dziecko się boryka, nie ma szans na odegranie roli wzoru.
Bohater musi być zatem osobą, z którą kontakt (tj. czytanie o nim, słuchanie o nim czy wyobrażenie go sobie ) jest zjawiskiem nagradzającym; może tak być wtedy, gdy w losach bohatera i jego czynach zostają spełnione potrzeby, jakich dziecko spełnić nie może realnie, a która mają dlań doniosłe znaczenie.
Po trzecie, kontakt z bohaterem powinien pozostawiać uczucie pewnego niedosytu. (�), nie można powtarzać stale tego samego wątku (�) - konieczny jest składnik coraz to nowego doświadczenia. (�)."

Małe dzieci nie potrafią jeszcze oddzielić świata realnego od fikcyjnego. Wierzą, że jest on taki, o jakim słuchają w bajkach lub oglądają w telewizji.
Angażują się one emocjonalnie w postać swojego ulubionego bohatera. Identyfikują się z nim w swojej wyobraźni, rekompensując sobie tym samym pewne braki. Przykładem może tu być dziecko nieśmiałe, zalęknione, które w swojej wyobraźni może widzieć siebie jako dzielnego i odważnego rycerza.
Także dziewczynka dostrzegająca u siebie pewne deficyty urody, może identyfikować się z piękną królewna, naśladując np. jej sposób czesania się.
Tak więc, bohater fikcyjny lub filmowy może stać się dla dziecka wzorem do naśladowania, osobą znaczącą, z którą będzie ono chciało się identyfikować.

Zachowanie postaci fikcyjnej, jej sposób działania, stosunek do innych ludzi, dziecko może zechcieć naśladować nie tylko w zabawie, ale i w życiu codziennym. Przykładem może być postać Królewny Śnieżki, której delikatny sposób bycia, pracowitość, uczynność, przyjacielski stosunek do ludzi i zwierząt,
Dziewczynki mogą zechcieć naśladować.

Identyfikacja z bohaterem fikcyjnym może być nie tylko pozytywna, ale i negatywna. "Dotyczyć to może zwłaszcza bajek, z których znaczna ich część oparta jest na walce dobra ze złem". Nie chodzi tu o bajki tj. "Bolek i Lolek" czy "Reksio", ale o utwory, "(�) które pełne są agresji słownej (wrzaski, krzyki, przekleństwa, obraźliwe odzywki), a także agresji fizycznej (np. rozgniatanie walcem, bicie, zabijanie)."

Często też zdarza się, szczególnie w bajkach telewizyjnych, że dziecko spotyka się z postacią bohatera, którego przedstawia się jako "(�) człowieka wszechwładnego dzięki wymyślnej broni i technikom walki (�). Niezniszczalny bohater (rozerwany na kawałki nadal działa), jest władcą absolutnym, któremu każdy ma służyć, osobnikiem próżnym, lekceważącym prawo i jego przedstawicieli".
Bohater negatywny nie ma żadnych skrupułów, jest złośliwy i bezwzględny zarówno dla wrogów jak i dla przyjaciół. Jest zły i nie zamierza się zmienić.

Identyfikacja z takim bohaterem, mogłaby spowodować chęć naśladowania jego zachowań agresywnych (np. w zabawie z rówieśnikami) i tworzenie się fałszywego obrazu funkcjonowania świata. Także mogłyby zatrzeć się u dziecka pojęcia dobra i zła.

Bywa też, że bohaterką bajki jest dziewczynka lub kobieta walcząca i zachowująca się jak chłopak. Często ukazana jest jako postać w ostrym makijażu, wyrachowana, bezwzględna, używająca przemocy wobec innych.
Identyfikacja i naśladowanie takiej postaci może powodować zniekształcenie się wzorców zachowań charakterystycznych dla chłopców i dziewczynek.

Bohater literacki lub filmowy to postać bliska dzieciom, stanowiąca część ich świata. Dlatego ważne jest, aby dostarczone dzieciom utwory literackie i filmowe były pełne wartości wychowawczych, nauki, wzorów godnych naśladowania, a także przekazywały poprzez swoich bohaterów moc radosnego uśmiechu.

Rodzice podający dziecku książkę lub pozwalający oglądać mu film, powinni pamiętać, że w każdym z tych światów dziecko może spotkać osobę, która jest dla niego znacząca, czyli taka, z którą może zechcieć się ono identyfikować.

Bibliografia:
1. G. Miłkowska- Olejniczak: Ostrożnie z telewizją, "Wychowanie w Przedszkolu" nr 5/2001
2. M. Kielar: Propozycje dorosłych w filmie dla dzieci, a oczekiwania dziecka, "Wychowanie w Przedszkolu" nr.2/1987
3. B. Muszyńska: Bohaterowie literaccy bliscy dzieciom, "Wychowanie w Przedszkolu" nr 2/1987
4. B. Łaciak: Świat społeczny dziecka, Wydawnictwo "Żak", Warszawa 1998

Beata Jankowska
Przedszkole nr 14 w Warszawie

Umieść poniższy link na swojej stronie aby wzmocnić promocję tej jednostki oraz jej pozycjonowanie w wyszukiwarkach internetowych:

X


Zarejestruj się lub zaloguj,
aby mieć pełny dostęp
do serwisu edukacyjnego.




www.szkolnictwo.pl

e-mail: zmiany@szkolnictwo.pl
- największy w Polsce katalog szkół
- ponad 1 mln użytkowników miesięcznie




Nauczycielu! Bezpłatne, interaktywne lekcje i testy oraz prezentacje w PowerPoint`cie --> www.szkolnictwo.pl (w zakładce "Nauka").

Zaloguj się aby mieć dostęp do platformy edukacyjnej




Zachodniopomorskie Pomorskie Warmińsko-Mazurskie Podlaskie Mazowieckie Lubelskie Kujawsko-Pomorskie Wielkopolskie Lubuskie Łódzkie Świętokrzyskie Podkarpackie Małopolskie Śląskie Opolskie Dolnośląskie