Startuj z nami!

www.szkolnictwo.pl

praca, nauka, rozrywka....

mapa polskich szkół
Nauka Nauka
Uczelnie Uczelnie
Mój profil / Znajomi Mój profil/Znajomi
Poczta Poczta/Dokumenty
Przewodnik Przewodnik
Nauka Konkurs
uczelnie

zamów reklamę
zobacz szczegóły
uczelnie
PrezentacjaForumPrezentacja nieoficjalnaZmiana prezentacji
Osobowość pedagoga specjalnego



Platforma Edukacyjna - gotowe opracowania lekcji oraz testów.


 

Zawód nauczyciela stał się dzisiaj zawodem masowym. Liczne uczelnie i zakłady kształcenia przygotowują zastępy kandydatów do tego zawodu. W stosunku do zawodu nauczycielskiego często jest wyrażany pogląd, iż do owocnej pracy w tym zawodzie nie wystarczy odpowiednia wiedza i przygotowanie pedagogiczne, lecz trzeba jeszcze mieć talent i powołanie, że bez talentu i powołania praca pedagogiczna nie przyniesie większych owoców, a talent pedagogiczny jest rzeczą wrodzoną. 

     Czym jest osobowość pedagoga? Odpowiedź na to pytanie nie jest łatwa, gdyż pojęcie to nie jest określone jednoznacznie. Jako najbardziej istotne składniki wymienia się następujące: ocenę i wartościowanie zjawisk społecznych, stosunek do norm społecznych, udział w tworzeniu wartości rzeczowych i społecznych. Cechy osobowości pedagoga a w szczególności pedagoga specjalnego mają ogromny wpływ na efektywność jego oddziaływań wychowawczych i dydaktycznych. Aby pedagog specjalny mógł sprostać tak odpowiedzialnym i trudnym zadaniom, musi mieć nie tylko dobre przygotowanie teoretyczne i praktyczne, ale przede wszystkim musi to być człowiek, którego osobowość jest ukształtowana w sposób szczególny, sprzyjający w pełnieniu tych trudnych zadań.
     Pedagog specjalny musi dokładnie poznać trzy zasadnicze działy: jednostkę upośledzoną w relacji z jednostką o normalnym rozwoju, treści pracy oraz technikę pracy rewalidacyjnej we wszystkich okresach rozwoju jednostki. Nie są to sprawy łatwe ani proste. Poznanie jednostki upośledzonej, ocena jej sił i możliwości rozwojowych oraz perspektywy rozwoju wymaga bogatej wiedzy, umiejętności stosowania metod badawczych i celnej analizy wyników obserwacji i badań.
     Racjonalny stosunek do dziecka, wiedza o nim i sposobach postępowania z nim to ważne komponenty osobowości pedagoga specjalnego warunkujące skuteczność jego pracy.
     Ważną cechą w charakterystyce osobowości jest cierpliwość i wyrozumiałość. Mają one szczególną wartość w pracy rewalidacyjnej. Cierpliwość jest nieodzowna wówczas, gdy pedagog specjalny długo oczekuje na efekty swojej pracy. Nauczyciel musi być wyrozumiały wobec specyficznych, często niepożądanych zachowań uczniów niepełnosprawnych.
     Kolejna cechą jest miłość do dziecka, a obok niej dobroć, uczuciowość i wrażliwość. Miłość musi być konsekwentna i wymagająca daleka od pobłażliwości. W niej zawiera się dobroć okazywana dziecku. Umożliwia to akceptacje dziecka ze wszystkimi jego słabościami i zniekształceniami. Jak pisze Maria Grzegorzewska "Dobroć jest jedną z podstawowych właściwości dobrego nauczyciela – wychowawcy".
     Istotne znaczenie mają również takie cechy osobowości jak: opiekuńczość, troskliwość, serdeczność i życzliwość. Cechy te są nieodzowne w działalności wychowawczej i terapeutycznej pedagoga.
     W pracy pedagoga bardzo ważna jest odpowiedzialność rozpatrywana w trzech aspektach: odpowiedzialność wobec społeczeństwa, wobec dziecka i samego siebie. Poczucie odpowiedzialności skłania do stałego doskonalenie warsztatu pracy, do ulepszania metod, do twórczego poszukiwania środków i sposobów.
     U dzieci niepełnosprawnych często występują zaburzenia emocjonalne, zmienność nastrojów, apatia lub nadpobudliwość. Wybuchowość, nerwowość czy nieopanowanie nauczyciela stanowiłyby dla nich dodatkowe zagrożenie. Spokój i opanowanie pedagoga oddziałują kojąco na psychikę dzieci z różnymi odchyleniami od normy psychofizycznej.
     Jest bardzo ważnym, aby pedagog był obowiązkowy. Musi odznaczać się pracowitością, wyrażającą się m.in. w dokładnym przygotowaniu się do zajęć.
     Specyfika pracy z dziećmi niepełnosprawnymi wymaga posiadania przez nauczyciela dużej odpowiedzialności psychicznej. Wymaga to szczególnej odpowiedzialności na stres, szczególnie gdy oddziaływanie wychowawcze skierowane jest na dziecko bierne, apatyczne, z utrudnionym kontaktem psychicznym czy też nadpobudliwym.
     Pedagog specjalny nie może podejmować jakichkolwiek działań bez wiary w ich skuteczność. Musi on więc cechować się radością życia i optymizmem pedagogicznym. Pedagog nie pracuje tylko z dzieckiem w izolacji. Zasadnicze znaczenie ma współdziałanie środowiska wychowawczego. Jest to teren trudny. Dziecko upośledzone nie spełnia marzeń rodziców, rodziców ponad to ogranicza możliwości zarobkowe. Rewaloryzacja rodziny to zadanie bardzo trudne i odpowiedzialne.
     Dojrzałość emocjonalna jest ważnym wyznacznikiem osobowości nauczyciela szkoły specjalnej. Tylko nauczyciel o rozwiniętej samoświadomości może pozwolić sobie na autentyczną otwartość konstruktywną i rozwojową. W tym przejawiać się powinna dojrzałość emocjonalna nauczyciela.
     Naturalność i prostota to cechy, które pozwalają na nawiązanie przyjaznych relacji nauczycieli z uczniami.
     Maria Grzegorzewska wielokrotnie wyrażała pogląd, że w stosunku do dziecka upośledzonego wartości charakteru pedagoga są ważniejsze aniżeli wiedza i walory intelektu. Pierwszy nauczyciel retoryki w Rzymie Kwintylian pisał: "A zatem zarówno pod względem charakteru jak i wykształcenia – jak najwybitniejszy powinien być człowiek, który – ma uczyć słowa i czynu".
     Pozytywne cechy osobowości pedagoga mają niewątpliwie wartości instrumentalne, ale dobre efekty uzyskują pedagodzy o bardzo różnych, wartościowych cechach charakteru. Nie można zatem ustalić hierarchii wartości cech osobowości, przejawiają się bowiem różnie w obrazie kompleksowym osobowości i w działaniu w różnych sytuacjach wychowawczych.

Bibliografia
  1. J.Doroszewska, Pedagogika specjalna, Wrocław 1981, Ossolineum
  2. M.Grzegorzewska, Listy do Młodego Nauczyciela, W-wa 1958,1959
  3. A.Olszak, Cechy osobowości pedagoga specjalnego w opinii nauczycieli szkół specjalnych, Szkoła Specjalna, nr1 1998
  4. M.Dudzikowska, Autorytet nauczyciela, Problemy opiekuńczo-wychowawcze, nr9 1995
  5. O.Lipkowski, Osobowość pedagoga specjalnego, Szkoła specjalna, nr5 1992
  6. W.Pietrzak, O współpracy nauczycieli i wychowawcy na terenie internatu, Szkoła specjalna nr3 1989
  7. Nauczyciele i uczniowie, Problemy opiekuńczo-wychowawcze, nr8 1993
autor artykułu: Ewa Szopinska

Umieść poniższy link na swojej stronie aby wzmocnić promocję tej jednostki oraz jej pozycjonowanie w wyszukiwarkach internetowych:

X


Zarejestruj się lub zaloguj,
aby mieć pełny dostęp
do serwisu edukacyjnego.




www.szkolnictwo.pl

e-mail: zmiany@szkolnictwo.pl
- największy w Polsce katalog szkół
- ponad 1 mln użytkowników miesięcznie




Nauczycielu! Bezpłatne, interaktywne lekcje i testy oraz prezentacje w PowerPoint`cie do wykorzystania na lekcjach -> www.szkolnictwo.pl (w zakładce "Nauka").

Zaloguj się aby mieć dostęp do platformy edukacyjnej



Zachodniopomorskie Pomorskie Warmińsko-Mazurskie Podlaskie Mazowieckie Lubelskie Kujawsko-Pomorskie Wielkopolskie Lubuskie Łódzkie Świętokrzyskie Podkarpackie Małopolskie Śląskie Opolskie Dolnośląskie