Startuj z nami!

www.szkolnictwo.pl

praca, nauka, rozrywka....

mapa polskich szkół
Nauka Nauka
Uczelnie Uczelnie
Mój profil / Znajomi Mój profil/Znajomi
Poczta Poczta/Dokumenty
Przewodnik Przewodnik
Nauka Konkurs
uczelnie

zamów reklamę
zobacz szczegóły
uczelnie
PrezentacjaForumPrezentacja nieoficjalnaZmiana prezentacji
Propozycje ćwiczeń logopedycznych do wykorzystania przez nauczycieli i rodziców

Od 01.01.2015 odwiedzono tę wizytówkę 24881 razy.
Chcesz zwiększyć zainteresowanie Twoją jednostką?
Zaprezentuj w naszym informatorze swoją jednostkę ->>>
* szkolnictwo.pl - najpopularniejszy informator edukacyjny - 1,5 mln użytkowników miesięcznie



Platforma Edukacyjna - gotowe opracowania lekcji oraz testów.



 

Ćwiczenia logopedyczne, o których mowa w niniejszej publikacji, mają zastosowanie nie tylko w gabinetach logopedycznych, ale także w czasie lekcji, np. w-f, przerwy śródlekcyjnej oraz w domu, na wycieczce, spacerze itp. Zatem w przypadku dzieci bez zaburzeń mowy, pełnią funkcję profilaktyczną i mogą, i powinny być, prowadzone przez nauczycieli szkół i przedszkoli i rodziców, a w przypadku pacjentów logopedycznych pełnią funkcję korekcyjną. Wówczas prowadzą je specjaliści.

 
Propozycje ćwiczeń logopedycznych do wykorzystania przez nauczycieli i rodziców



Ćwiczenia logopedyczne, które chcę tu zaprezentować, mają charakter uniwersalny, bowiem można je stosować w różnorodnych sytuacjach, takich jak: lekcja, przerwa śródlekcyjna, wycieczka klasowa, przerwa międzylekcyjna, zajęcia dydaktyczno-wyrównawcze, spacery, zabawy w domu i inne oraz prowadzić je nie tylko z uczniami, u których stwierdzono zaburzenia mowy, lecz również z pozostałymi.

W przypadku tych pierwszych, ćwiczenia, o których mowa, pełnią funkcję korekcyjną i wraz z innymi specjalistycznymi ćwiczeniami są prowadzone przez logopedów podczas terapii indywidualnej lub grupowej w ramach tzw. logopedii specjalnej. Natomiast w przypadku uczniów bez zaburzeń mowy ćwiczenia te będą spełniały funkcję profilaktyczną i powinny być prowadzone przez nauczycieli szkół i przedszkoli w celu kształtowania prawidłowej mowy i doskonalenia wymowy już ukształtowanej w ramach tzw. logopedii ogólnej (wychowawczej). Mam tu na myśli wszelkie ćwiczenia oddechowe, oddechowo-fonacyjne, usprawniające narządy mowy, słuchowe, rytmizujące oraz dykcyjne. Prowadzimy je zawsze w formie zabawy, atrakcyjnej dla dziecka i dostosowujemy je do jego wieku.

Oto po kilka przykładów rozmaitych ćwiczeń z poszczególnych grup:

  1. Ćwiczenia oddechowe::
  1. dmuchanie na różne przedmioty, np.: kulki z waty, skrawki papieru, piórka, piłeczki, puch z mlecza, wiatraczki, łódeczki na wodzie itp.(np. zabawa w wiatr);
  2. zabawy z użyciem rurki, np.: dmuchanie nad powierzchnią wody w szklance w celu zrobienia dołka, “gotowanie wody” czyli dmuchanie przez rurkę zanurzoną w wodzie, rozdmuchiwanie kaszy, ryżu, piasku, “mecz piłeczek ping-pongowych” czyli wdmuchiwanie piłeczki przeciwnikowi do bramki zbudowanej z klocków, przysysanie lekkich przedmiotów i przenoszenie ich w ten sposób do jakiegoś pojemniczka (zabawa w zbieranie śmieci do kosza), przysysanie wyciętych elementów z papieru (np. części domu – komina, okien, drzwi)i przenoszenie ich na kartkę, by powstał cały obrazek, wydmuchiwanie baniek mydlanych;
  3. zabawy ze świecą, np.: “tańczący płomień” czyli delikatne dmuchanie, aby płomień drgał, ale nie zgasł, zdmuchiwanie płomienia z dużej odległości, zdmuchiwanie kilku lub kilkunastu świeczek jednocześnie( zabawa w urodziny);
  4. zabawy z wyobraźnią, np.: dmuchanie na talerz gorącej zupy( złączone ręce tworzą talerz), chuchanie na zmarznięte ręce, zdmuchiwanie pyłku z rąk, wąchanie kwiatków, czyli długi wdech, zatrzymanie, powolny wydech;
  5. zabawy z wykorzystaniem różnych przedmiotów, np.: nadmuchiwanie balonika, granie na flecie, harmonijce ustnej, grzebieniu, piszczałce, dmuchanie w gwizdek;
  1. Ćwiczenia oddechowo – fonacyjne::
  1. zabawy z samogłoskami, np.: powolny głęboki wdech – ręce unoszą się w górę, powolny długi wydech wraz z fonacją aaaaaaaaaa.... lub oooooooo.... lub uuuuuuuu... – ręce opadają na dół( “syrena alarmowa”), to samo, tylko zamiast ruchu rąk, jednoczesne z wydechem i fonacją rysowanie ślimaczków, wężyków lub dowolnych obrazków;
  2. zabawy ze spółgłoskami, np.: naśladowanie odgłosów otoczenia – szumiący wiatr: szszszszsz..., szeleszczące liście: sz, sz, sz, sz, syczący wąż: sssssssss....., wypuszczająca parę lokomotywa: f, f, f, f, fffffffffffff....., jadąca lokomotywa: cz, cz, cz, cz, bzyczenie osy: zzzzzzzzzz...., piłowanie drewna: ż, ż, ż, ż;
  3. zawody – kto wymieni więcej na jednym wydechu – np.: imion, kolorów, zwierząt, kolejnych liczb itp.;
  4. śpiewanie prostych znanych piosenek lub improwizowanie własnych;
III. Ćwiczenia usprawniające narządy mowy:
  1. wysuwanie języka na brodę( język może być np. ruchliwym zwierzątkiem lub akrobatą),
  2. unoszenie koniuszka języka w kierunku nosa,
  3. “wahadełko” – sięganie koniuszkiem języka do lewego i prawego kącika ust,
  4. unoszenie języka, w szeroko otwartej buzi, do wałka dziąsłowego i opuszczanie go do pozycji jak przy głosce a,
  5. precyzyjne oblizywanie szeroko otwartych ust koniuszkiem języka (apexem) – w obie strony,
  6. zwężanie języka – “wąski strumień”, rozszerzanie – “szeroka rzeka”,
  7. robienie rurki z języka,
  8. dotykanie apexem każdego zęba z osobna w szeroko otwartej buzi – zabawa w przeskakiwanie po kamieniach w rzece,
  9. “rysowanie kreski” koniuszkiem języka od górnych zębów do podniebienia miękkiego i z powrotem, przy szeroko otwartych ustach,
  10. “jadące koniki po ulicy” – kląskanie językiem o podniebienie,
  11. wyraziste, przesadne wymawianie samogłosek ustnych oraz łączenie ich w pary: u-i, u-i, u-i (policja na sygnale), e-o, e-o, e-o (karetka pogotowia), a-u, a-u, a-u (straż pożarna),
  12. parskanie wargami – parskanie konia,
  13. usta w dzióbek – mocne cmokanie, np. na psa,
  14. wciąganie warg do wewnątrz i rozluźnianie,
  15. zakrywanie wargi dolnej górną i odwrotnie,
  16. gwizdanie, np. na psa,
  17. “żucie gumy” – poruszanie zamkniętymi wargami w różnych kierunkach,
  18. nadymanie policzków – “dmuchanie baloników”, przepychanie powietrza z lewego do prawego policzka,
  19. wsysanie policzków do wewnątrz – naśladowanie królika,
  20. przesuwanie zamkniętych ust w lewo i w prawo,
  21. masowanie językiem policzków od wewnątrz przy zamkniętych ustach,
  22. szerokie ziewanie,
  23. kaszel z językiem wysuniętym do przodu,
  24. naśladowanie płukania gardła, naśladowanie chrapania na wdechu i wydechu,
  25. gra na instrumentach dętych,
  26. wymawianie przy szeroko otwartych ustach: kg, kg, kg, ka, ko, ku, ga, go, gu, okko, oggo;

  1. Ćwiczenia słuchowe::
  1. rozpoznawanie odgłosów z otoczenia – wszelkich możliwych słyszanych w danej chwili,
  2. rozpoznawanie odgłosów wywołanych celowo przez prowadzącego (po uprzednim zapoznaniu się z nimi),
  3. odpoznawanie głosów zwierząt, pojazdów lub sprzętów gospodarstwa domowego nagranych na taśmie magnetofonowej,
  4. zabawa “Kto zawołał?” – rozpoznawanie głosu wołającej osoby,
  5. zabawa w odnajdywanie ukrytego grającego przedmiotu,
  6. wyodrębnianie wyrazów w zdaniu – ilość wyrazów można zaznaczać ilością odkładanych przedmiotów, np. klocków,
  7. liczenie sylab w wyrazach,
  8. rozpoznawanie początkowej lub końcowej głoski w wyrazach,
  9. wyodrębnianie danej, umówionej sylaby z ciągu różnych sylab wypowiadanych przez prowadzącego (da ma wa za ka da ga ta dama wa za ka ga ta ),
  10. wyodrębnianie wyrazu rozpoczynającego się daną, umówioną głoską z ciągu różnych wyrazów wypowiadanych przez prowadzącego,
  11. zabawa w szukanie rymów do danego wyrazu;
V Ćwiczenia rytmizujące:

  1. klaskanie tyle razy, ile jest przedmiotów (np. klocków, piłek, cukierków),
  2. układanie ilości zabawek odpowiadającej ilości usłyszanych klaśnięć,
  3. wyklaskiwanie rytmu według układu klocków (np. ## ###, #### # itp.),
  4. układanie klocków według usłyszanego wyklaskanego lub wystukanego na bębenku rytmu,
  5. marsz wokół sali w rytm podany przez prowadzącego na tamburynie, bębenku itp., może być z zatrzymaniem na umówiony sygnał,
  6. rozpoznawanie tonów wysokich i niskich,
  7. różnicowanie tempa słuchanych melodii;
VI Ćwiczenia dykcyjne:

  1. słupek samogłoskowy - wymawianie poszczególnych głosek najpierw staccato (każdą z osobna) potem legato (płynnie):
    a e i o u y

    e i o u y a

    i o u y a e

    o u y a e i

    u y a e i o

    y a e i o u

  2. rzucanie piłeczką i przy każdym rzucie staranne wymawianie krótkich imion: Ala, Ela, Ola, Ula, Iza,
  3. staranne wymawianie: o Ali, o Eli, o Oli, o Uli, o Izie, u Ali, u Eli, u Oli, u Uli, u Izy,
    a Ala, a Ela, a Ola, a Ula, a Iza,

    za Alą i za Elą, za Olą i za Ulą, itp.

    itp.
  4. zabawa w mówienie dziwnym językiem – staranna wymowa sylab: ba, pa, wa, fa, ma,be, pe, we, fe, me,
    bo, po, wo, fo, mo,

    bu, pu, wu, fu, mu,

    by, py, wy, fy, my,

  5. układanie i wymawianie zabawnych wierszyków, np.:
ecz ecz ecz – będzie mecz!

acz acz acz – dalej skacz!

ucz ucz ucz – tu jest klucz!

es es es – dobry pies!

osz osz osz – tam jest kosz!

ic ic ic – nie ma nic! itp.

itp.
Formy zabawowe, jakie przybiorą powyższe ćwiczenia, zależą od inwencji twórczej prowadzącego. Wówczas zajęcia takie nie tylko nie będą nudne, ale przyciągną i zmotywują uczniów do brania w nich udziału.

W ten sposób nauczyciele w szkołach i przedszkolach, a rodzice w domach, bawiąc się z dziećmi, mogą zapobiec ewentualnym zaburzeniom mowy u swych wychowanków, a także wspomóc pracę logopedy.

Literatura:

  1. Balejko A. Jak usuwać wady mowy. Białystok 1993, Wydawnictwa Logopedyczne
  2. Demel G. Minimum logopedyczne nauczyciela przedszkola. Warszawa 1994, WSiP
  3. Gałkowski T. i Jastrzębowska G.(red.) Logopedia. Pytania i odpowiedzi. Opole 1999, Uniwersytet Opolski
  4. Jastrzębowska G. Podstawy logopedii dla studentów logopedii, pedagogiki, psychologii i filologii. Opole 1995, Uniwersytet Opolski
  5. Kozłowska K. Wady wymowy możemy usunąć. Kielce 1998, Wyd.Ped.ZNP
  6. Minczakiewicz E. M. Mowa – rozwój – zaburzenia – terapia. Kraków 1996, Wyd. Naukowe WSP
Joanna Pasterak

Umieść poniższy link na swojej stronie aby wzmocnić promocję tej jednostki oraz jej pozycjonowanie w wyszukiwarkach internetowych:

X


Zarejestruj się lub zaloguj,
aby mieć pełny dostęp
do serwisu edukacyjnego.




www.szkolnictwo.pl

e-mail: zmiany@szkolnictwo.pl
- największy w Polsce katalog szkół
- ponad 1 mln użytkowników miesięcznie




Nauczycielu! Bezpłatne, interaktywne lekcje i testy oraz prezentacje w PowerPoint`cie --> www.szkolnictwo.pl (w zakładce "Nauka").

Zaloguj się aby mieć dostęp do platformy edukacyjnej




Zachodniopomorskie Pomorskie Warmińsko-Mazurskie Podlaskie Mazowieckie Lubelskie Kujawsko-Pomorskie Wielkopolskie Lubuskie Łódzkie Świętokrzyskie Podkarpackie Małopolskie Śląskie Opolskie Dolnośląskie