Startuj z nami!

www.szkolnictwo.pl

praca, nauka, rozrywka....

mapa polskich szkół
Nauka Nauka
Uczelnie Uczelnie
Mój profil / Znajomi Mój profil/Znajomi
Poczta Poczta/Dokumenty
Przewodnik Przewodnik
Nauka Konkurs
uczelnie

zamów reklamę
zobacz szczegóły
uczelnie
PrezentacjaForumPrezentacja nieoficjalnaZmiana prezentacji
Nauczanie polisensoryczne

Od 01.01.2015 odwiedzono tę wizytówkę 35808 razy.
Chcesz zwiększyć zainteresowanie Twoją jednostką?
Zadzwoń do Nas!* - tel. 606-...-... ->>>
* szkolnictwo.pl - najpopularniejszy informator edukacyjny - 1,5 mln użytkowników miesięcznie



Platforma Edukacyjna - gotowe opracowania lekcji oraz testów.



 

NAUCZANIE POLISENSORYCZNE.

W procesie poznawczym dociera do człowieka wiele różnorodnych bodźców z zewnętrznego świata, które odbierane są za pomocą zmysłów. Różne osoby odmiennie tworzą swoje wyobrażenia, które opierają na trzech rodzajach doznań: wzrokowych, słuchowych i kinestetycznych.
Uczenie się, postrzeganie świata odbywa się pod wpływem informacji, poprzez system sensoryczny. Jest procesem wszechobecnym w ciągu całego życia człowieka, opierającym się na odbieraniu bodźców zmysłowych docierających ze świata zewnętrznego. System sensoryczny to „odruchowo uaktywniony preferowany zmysł, czyli właściwy nam sposób odbierania i reagowania na informacje, przekazywane kanałem wzrokowym, słuchowym lub kinestetycznym.” Decyduje on o sposobie, w jaki odbieramy świat, jakiego typu informacje najlepiej pamiętamy i spostrzegamy, czyli jak tworzymy naszą reprezentację świata. System ten determinuje także naszą, indywidualną i osobistą strategię uczenia się.
System sensoryczny odzwierciedla sposób, w jaki postrzegamy świat, uczymy się, zachowujemy. To czego człowiek aktualnie doświadcza jest wynikiem sposobu, w jaki nasze zmysły przetwarzają informacje napływające z zewnątrz i wewnątrz, napędzane wewnętrznym programem.
Problematyką z zakresu nauczania polisensorycznego, a także wrażliwości sensorycznej zajmuje się obecnie spora grupa psychologów, pedagogów teoretyków i praktyków. Opiera się ono na odbieraniu różnymi kanałami zmysłowymi, występujących w materiale dydaktycznym elementów wzrokowych, słuchowych i kinestetyczno-dotykowych oraz motorycznych. Angażuje więc jednocześnie wiele zmysłów, co w efekcie prowadzić powinno do ich koordynacji.
Tematyką tą zajmował się Z.Włodarski ,który prowadził badania nad odbiorem treści w procesie uczenia się, uwzględniając udział różnych analizatorów zmysłowych zaangażowanych w ten proces.
Uwzględniając prawidłowości psychologiczne Z.Włodarski zwraca uwagę na prawidłową strukturę treści i dbałość oto, aby informacje przekazywane w tym procesie odbierane mogły być wielokanałowo, czyli za pomocą różnych zmysłów. Istotne jest przestrzeganie zasady, aby „wybór ich dokonywany był zgodnie z indywidualnymi preferencjami osób uczących się, rodzajem przyswajanych treści i celem uczenia się.” Z uwagi na przedstawioną zasadę ważne jest, aby nauczyciel dostosowywał swoją formę przekazu informacji do preferencji uczniów. Ze względu na bezpośrednie zaangażowanie określonych analizatorów wyróżnił spostrzeganie: wzrokowe, słuchowe kinestetyczno-dotykowe.
Nauczanie polisensoryczne wspomaga proces gromadzenia i utrzymywania informacji w pamięci, ponieważ im więcej kanałów bierze udział w poznaniu, tym szersze są granice pamięci i tym bardziej jest ona trwała. Wzmacnia także on słabsze kanały uczniów uniwersalność tej metody powoduje także to, że wykorzystywana być ona może zarówno w pracy zbiorowej, grupowej jak tez indywidualnej.
W dydaktyce pionierką w nauczaniu polisensorycznym była Maria Montessori, zwolenniczka naturalizmu pedagogicznego, twórczyni nowego systemu wychowania przedszkolnego. W Rzymie, w założonej przez siebie szkole dla dzieci upośledzonych umysłowo stworzyła własny system dydaktyczno-wychowawczy. Podstawą jego było ćwiczenie wszystkich podstawowych zmysłów w powiązaniu z ćwiczeniami motoryki. Nauka pisania rozpoczynała się kreśleniem rozmaitych linii palcem, patykiem na piasku, ołówkiem i następnie piórem, co prowadziło do pisania liter. Według M.Montessori to, co dziecko doświadczyło dotykiem, wzrokiem, słuchem będzie mogło „zobaczyć” umysłowo - „ręka jest instrumentem mózgu”.
Również Owidiusz Decroly prezentował podobne idee w nauczaniu i wychowaniu. Był on założycielem szkoły dla dzieci z upośledzeniem umysłowym w Brukseli - Instytutu Nauczania Specjalnego. Zdobyła ona światowy rozgłos, jak również „metoda ośrodków pracy”, na której była oparta. Nauka zorganizowana była wokół ośrodków tematycznych, które stawały się ośrodkami zainteresowań i czynności dziecka. Dostosowane przy tym były do faz rozwojowych, potrzeb, czynności umysłowych i ruchowych dziecka. Metoda zrywała z werbalizmem w nauczaniu, akcentowała natomiast rozwijane trojakiego rodzaju czynności: obserwowania(za pomocą wielu zmysłów) różnych przedmiotów i zjawisk, kojarzenia oraz wyrażania, które kontroluje i sprawdza osiągnięte wyniki.
Metoda ośrodków pracy w dydaktyce upośledzonych umysłowo, opracowana przez M.Grzegorzewska jest modyfikacją tejże metody Decroly.
Również w literaturze najnowszej jest to problematyka coraz szerzej poruszana.
Można na jej łamach znaleźć wiele interesujących wskazówek, czy też podpowiedzi dla nauczycieli pragnących zoptymalizować proces dydaktyczny przez siebie organizowany. Można skorzystać z wiedzy dotyczącej znaczenia wrażliwości sensorycznej na odbiór treści, informacji i komunikatów napływających do ucznia z otaczającego go świata zewnętrznego. Wpłynąć to niewątpliwie powinno na przebieg procesu poznawczego.
W nowoczesnym nauczaniu wiedza powinna być przekazywana wielosensorycznie, dając uczniowi możliwości odbioru informacji we właściwy sobie sposób - kanałem dominującym. Pamiętać jednak należy, że proces skutecznego zapamiętywania wspomagany jest również odbiorem przez słabsze kanały percepcji i one również muszą być stymulowane - wzmacniane.
Do podjęcia nauczania polisensorycznego, czyli wielozmysłowego niezbędna jest wnikliwa wiedza o uczniach, staranne ich poznanie a przede wszystkim rozpoznanie preferencji sensorycznych u każdego dziecka. Pomocna w tym będzie wnikliwa obserwacja, rozmowa z dzieckiem i rodzicami a może także wskazanie dziecku pewnych zadań do wykonania, co umożliwi trafną diagnozę. Zebrane informacje pomogą ustalić nauczycielowi preferencje jego uczniów. Każdy przyjmuje informacje we właściwy sobie sposób.
Wiedza z zakresu wielokanałowego przekazu informacji pozwoli nauczycielowi na opracowanie wielu interesujących technik i metod pracy przyczyniających się do zoptymalizowania efektywności pracy z uczniami.
Jak pisze T.Christov „nauczanie jest kompletne, gdy wiedza przekazywana jest wielosensorycznie.” Uczniowie odbierać ją mogą tylko wtedy, gdy nadawane przez np. nauczyciela sygnały stymulują wszystkie analizatory Z całą pewnością w zespole klasowym znajdują się uczniowie o różnych preferencjach sensorycznych.
Naukowcy co raz częściej zwracają uwagę na indywidualne style uczenia się. Nie wszyscy bowiem przyjmują i kodują wiadomości w ten sam sposób. Jednym przychodzi to łatwiej, innym trudniej. W ostatnim czasie zmieniło się nieco podejście do problemu ucznia niezdolnego. Obecnie nie przykleja się uczniowi takiej etykiety, ale szuka się przyczyn niepowodzeń dziecka w nauce. Wielu pedagogów skłania się raczej ku temu, że brak oczekiwanych rezultatów w nauczaniu jest wynikiem nieodpowiednich metod przekazu a nie zdolności ucznia.


Bibligrafia:
1.A.Widera Wysoczańska, Moc tkwiąca w wyobraźni, W: Carpe Diem 1998 nr 2
2.K.Gozdek-Michaelis, Rozwiń swój genialny umysł, Warszawa 1997
3.Z.Włodarski , Odbiór treści w procesie uczenia się, Warszawa 1979
4.Z.Włodarski, Psychologiczne prawidłowości uczenia się i nauczania, Warszawa1974
5.M.Bogdanowicz, Integracja percepcyjno-motoryczna teoria-diagnoza- terapia, Warszawa 1997
6.D Kwaśniewski, Dotrzeć do ucznia ,W: Edukacja i Dialog 1995 nr 7
7.T.Christov, Słaby uczeń czy tlansrator, W: Gestalt 1994 nr 13



Opracowała: Renata Tuszyńska

Umieść poniższy link na swojej stronie aby wzmocnić promocję tej jednostki oraz jej pozycjonowanie w wyszukiwarkach internetowych:

X


Zarejestruj się lub zaloguj,
aby mieć pełny dostęp
do serwisu edukacyjnego.




www.szkolnictwo.pl

e-mail: zmiany@szkolnictwo.pl
- największy w Polsce katalog szkół
- ponad 1 mln użytkowników miesięcznie




Nauczycielu! Bezpłatne, interaktywne lekcje i testy oraz prezentacje w PowerPoint`cie --> www.szkolnictwo.pl (w zakładce "Nauka").

Zaloguj się aby mieć dostęp do platformy edukacyjnej




Zachodniopomorskie Pomorskie Warmińsko-Mazurskie Podlaskie Mazowieckie Lubelskie Kujawsko-Pomorskie Wielkopolskie Lubuskie Łódzkie Świętokrzyskie Podkarpackie Małopolskie Śląskie Opolskie Dolnośląskie